Balyoz davasyna bakan Ystanbul 10. A?yr Ceza Mahkemesi´nin iki hafta önce verdi?i yakalama emri, dün ak?am 11. A?yr Ceza´nyn ilginç bir kararyyla kaldyryldy. Oy çoklu?uyla verilen kararyn gerekçesinde ´yakalamaya itiraz edilemeyece?i ancak tutuklama talebiyle yakalama emri bulundu?u için´ ba?vurunun görü?üldü?ü belirtildi. Karara muhalefet ?erhi koyan hakim, sanyklaryn kaçma ?üphesine dikkat çekti. Hukukçular ise kararyn beraat anlamyna gelmedi?ini vurgulady: Yargylama devam edecek.
![]() ![]() ![]() |
Balyoz´da yakalama itirazlary kabul edildi
Balyoz davasyna bakan Ystanbul 10. A?yr Ceza Mahkemesi´nin iki hafta önce verdi?i yakalama emri, dün ak?am 11. A?yr Ceza´nyn ilginç bir kararyyla kaldyryldy. Oy çoklu?uyla verilen kararyn gerekçesinde ´yakalamaya itiraz edilemeyece?i ancak tutuklama talebiyle yakalama emri bulundu?u için´ ba?vurunun görü?üldü?ü belirtildi. Karara muhalefet ?erhi koyan hakim, sanyklaryn kaçma ?üphesine dikkat çekti. Hukukçular ise kararyn beraat anlamyna gelmedi?ini vurgulady: Yargylama devam edecek.
Balyoz darbe plany davasynda ilginç geli?meler ya?anyyor. Ystanbul 10. A?yr Ceza Mahkemesi´nin yakalama emrinden sonra 15 gündür firari durumda olan sanyklar, dün ak?am saatlerinde çykan bir kararla tutuksuz yargylanacak. Süreç, Balyoz iddianamesini kabul eden Ystanbul 10. A?yr Ceza Mahkemesi´nin, 25´i muvazzaf general 102 sanyk hakkynda verdi?i yakalama kararyyla ba?lady. Mahkeme kuvvetli suç ?üphesi bulundu?u gerekçesiyle ?ahyslaryn adliyeye getirilmesini istedi. Karara uymayan sanyklar ise üst üst üste itiraz ba?vurulary yapty. Reddi hakim talepleri 11 ve 12. A?yr Ceza Mahkemeleri´nce oybirli?iyle reddedildi. Ancak 11. A?yr Ceza Mahkemesi dün ak?am oyçoklu?uyla ve ilginç bir gerekçeyle yakalama emrini kaldyrdy. Yakalama kararyna itiraz yolunun açyk olmady?yny ancak, tutuklama gerekçesiyle yakalama karary verildi?i için ba?vurunun kabul edildi?ini ileri sürdü. Gerekçede bir itirafa da yer verildi. Uygulamada mahkememiz de dahil pek çok mahkeme, Ystanbul 10. A?yr Ceza´nyn yapty?y gibi tutuklamak amacyyla yakalama müzekkereleri çykarmy?tyr. Bunlardan hiçbirisi itiraz konusu olmamy?tyr. Yasalaryn yanly? veya eksik uygulanmasy onu hukuka uygun hale getirmez. denildi. Karara muhalefet ?erhi dü?en hakim ise yakalama emrine itirazyn usulen mümkün olmady?yny, ayryca sanyklaryn kaçma ?üphesi bulundu?unu kaydetti. Karardan önce mahkeme heyetinden bir üye izne gönderilirken, izindeki bir üye karar için ça?yryldy. Dün adliyede dikkat çekici bir geli?me daha ya?andy. Mahkemeye müdahale giri?imiyle gündeme gelen savcy Selim Berna Altay, kararyn verilmesi a?amasynda geldi?i adliyede geç saatlere kadar kaldy. Karary de?erlendiren Doç. Dr. Ömer Özkan, bunun beraat anlamyna gelmedi?ini vurgulady. Emekli Yargytay Savcysy Ahmet Gündel ise ola?an dy?y geli?meler ya?andy?yna ve hukukun a?yr yara aldy?yna dikkat çekti. .
Ystanbul 10. A?yr Ceza Mahkemesi, 23 Temmuz 2010´da Balyoz davasyna ili?kin olarak 102 sanyk hakkynda yakalama emri çykarylmasyna karar vermi?ti. Sanyklar arasynda, eski Hava Kuvvetleri Komutany emekli Orgeneral Halil Ybrahim Fyrtyna, eski Deniz Kuvvetleri Komutany emekli Oramiral Özden Örnek ve eski 1. Ordu Komutany emekli Orgeneral Çetin Do?an da yer alyyordu. ?üphelilerden emekli Albay Ahmet ?entürk Afyonkarahisar´da gözaltyna alyndy ve sorgusunun ardyndan tutuklandy. Di?er 101 sany?a ise bir türlü ula?ylamady. Bu arada sanyk avukatlary Ystanbul 10. A?yr Ceza Mahkemesi´nden kararyn geri alynmasy, aksi takdirde itiraz olarak de?erlendirilmesi için üst mahkemeye gönderilmesi yönünde talepte bulundu. Mahkeme, verilen yakalama emirlerinde herhangi bir isabetsizlik bulunmady?y gerekçesiyle kararyn kaldyrylmasy yönündeki talepleri reddetti. Mahkeme, taleplerin itiraz olarak de?erlendirilmesi amacyyla dilekçeleri Ystanbul 11. A?yr Ceza Mahkemesi´ne gönderdi. Ystanbul Cumhuriyet Savcysy Celal Kara ise yakalama emirlerine ili?kin itirazlarla ilgili görü?ünü dün Ystanbul 11. A?yr Ceza Mahkemesi´ne bildirdi. Kara, sanyk avukatlarynyn yakalama kararlaryna yaptyklary itirazlaryn reddedilmesini istedi. Sanyk avukatlarynyn kararyn kaldyrylmasy yönündeki taleplerini inceleyen mahkeme, talepleri yerinde bularak, yakalama kararynyn kaldyrylmasyna karar verdi. 196 sanyktan 102´si hakkynda çykarylan yakalama kararlaryna itirazlar oyçoklu?uyla kabul edildi. Mahkeme kararyn gerekçesinde, 10. A?yr Ceza Mahkemesi´nin savunma almak için de?il tutuklama yapmak için yakalama karary çykardy?yny bunun da usule aykyry oldu?una vurgu yapty. Böylece Ybrahim Fyrtyna, Özden Örnek ve Çetin Do?an´yn da aralarynda bulundu?u subaylaryn yakalama karary ortadan kaldyrylmy? oldu. Mahkeme tutuklanan emekli Albay Ahmet ?entürk için ise karar veremedi.
BUGÜNE KADAR YANLI? YAPMI?IZ!
Mahkeme kararynda ilginç bir itirafta da bulundu. Kararda, Uygulamada mahkememiz de dahil pek çok mahkeme Ystanbul 10. A?yr Ceza Mahkemesi´nin yapty?y gibi tutuklamak amacyyla yakalama müzekkereleri de çykarmy?tyr. Ancak bunlardan hiçbirisi itiraz konusu olmamy?tyr. Kaldy ki; yasalaryn yanly? ya da eksik uygulanmasy, bu i?lemin sürekli yapylmy? olmasy onu hukuka uygun hale getirmez. denildi. Üye hakim Metin Özçelik, karara muhalif kaldy. Hakim, kar?y oy yazysynda yakalama kararyna itirazlaryn usule uygun olmady?yny vurgulady. Hakim, bu a?amada itirazyn mümkün olmady?yny, tüm sanyklar yönünden itirazyn reddedilmesi gerekti?i görü?ünü bildirdi. Özçelik, haklarynda yakalama karary çykarylan sanyklaryn tümünün kaçma tehlikesinin bulundu?unun somut olarak anla?yldy?y, sanyklar hakkyndaki kaçma ?üphelerinin devam etti?i, bu a?amada adli kontrol hükümlerinin yetersiz oldu?unu aktardy. Daha önce mahkemeye yönelik yakalama kararynyn durdurulmasy talebiyle gündeme gelen Cumhuriyet Savcysy Selim Berna Altay, dün ak?am saatlerinde adliyeye gelerek kararyn açyklanmasyna kadar burada kaldy. Altay´yn ady soru?turma ve dava savcylaryna yönelik basky iddialaryyla gündeme gelmi?ti. Üye hakim Oktay Açar´yn ise heyete katylmasy için tatilden ça?yryldy?y ö?renildi. Bu arada, sanyklardan bazylarynyn reddi hakim talebinin reddine ili?kin yaptyklary itiraz Ystanbul 12. A?yr Ceza Mahkemesi tarafyndan de?erlendirildi. Mahkeme, Ystanbul 11. A?yr Ceza Mahkemesi´nin kararyny yerinde bularak bu konudaki itirazlary reddetti.
Hukuk a?yr yara alyyor
Emekli Yargytay Savcysy Ahmet Gündel: Ystanbul 10. A?yr Ceza Mahkemesi´nin daha önce vermi? oldu?u tutuklama kararyny yadyrgamady?ym gibi 11. A?yr Ceza Mahkemesi tarafyndan kaldyrylmasyny da yadyrgamyyorum. Yargy süreci devam ediyor. Ancak tutuklama kararynyn verilmi? olmasyndan sonra ola?an ?eyler ya?anmady. Bu süreç içerisinde maalesef hukuk a?yr yara aldy. Tutuklanma kararynyn üzerinden 15 gün geçmesine ra?men sanyklar yakalanamady. Karar infaz edilemedi. Muvazzaf ve emekli askerlere TSK´nyn çe?itli birimlerinden destek verildi. Bu süreçte birçok hukuksuzluklar ya?andy. Bundan sonraki süreci de dikkatle takip etmek gerekiyor.
Karar, beraat de?ildir
Do?u? Üniversitesi Hukuk Fakültesi Ö?retim Üyesi Doç. Dr. Ömer Özkan: Sonuç olarak çok fazla bir de?i?iklik olmayacak. Bundan sonra da yargylama devam edecektir. Yakalama emrinin kaldyrylmasy sanyklaryn beraat etmesi anlamyna gelmez. Mahkeme heyetinde sonuç olarak 3 hakim var. Üç insanyn etkilenmesi her zaman kolay olur. Bu arada yakla?yk iki hafta sonra böyle bir kararyn çykmasynda herhalde mahkeme heyeti ´Kararymyz YA? kararlaryny etkilemesin´ diye dü?ünmü? olabilir. Yakalama kararynyn kaldyrylmasy yargylanmayla ilgili bir ?ey de?il. Sonuçta bu insanlar Türkiye´de. Ço?u da orduda görev yapmaktadyr. Mahkeme devam edecek. Sanyklar ifade vermeye geldi?inde de tutuklanabilir. ( Zaman)
101 sanyk davanyn ba?layaca?y Aralyk ayyna kadar serbest
Firarilerin kaçma ?üphesi yokmu?!
Bülent Korucu (Zaman): Balyoz darbe plany davasynda yargylamayy yapan 10. A?yr Ceza Mahkemesi´nin verdi?i yakalama karary kaldyryldy. 11. A?yr Ceza Mahkemesi yakalamanyn ?artlary olu?mady?y gerekçesiyle bu karara vardy. Görevli ve yetkili mahkeme Ben bu sanyklary tutuklu yargylamak istiyorum, yakalayyp getirin tutuklayaca?ym. demi?ti. Karary bozan mahkeme tutuklamayy do?ru buluyor ancak yakalamayy iptal ediyor. 15 gündür kolluk kuvvetlerinden saklanan yani ´firarda´ bulunan ki?ilerle ilgili ´yakalamayy gerektirecek bir durum´ görülememi?. Emekli Albay Ahmet ?entürk para çekmek için orduevinden çykty?ynda yakalandy?y için tutuklama karary hayata geçirildi. Mahkeme, ?entürk´ün itirazyyla ilgili ´herhangi bir karar almaya yer olmady?yna´ karar verdi. Aslynda mahkeme hakkynda karar verece?i tek ki?i olan ?entürk´ü pas geçmi? oldu. Zira mahkeme ancak tutuklamalara itirazy görü?ebilirdi. Yakalama kararyny ancak alan mahkeme kaldyrabilir. Yakalama infaz edildikten sonra itiraz müessesesi devreye girebilirdi. Tutuklu içeride, yakalanamayan kurtuldu, mahkemenin kararynyn Türkçesi bu. Korunakly alanlarda saklananlar paçayy yyrtty. Kaçabilenler ödüllendirilmi? oldu. Mahkeme firarili?i özendirici bir karara imza atty. Ayryca tutuklama veren mahkeme bunu nasyl uygulamaya geçirecek. Sanyklar byrakyn ryzalaryyla mahkemeye gelmeyi, firarili?i göze aldylar. Bundan sonra haklarynda yakalama karary verilenler güçleri yetiyorsa kaçma hakkyna sahip mi olacaklar? Mesela askerlerin orduevine saklandy?y gibi, emniyet müdürleri polisevlerine sy?ynabilecekler mi? Olayyn göz ardy edilmemesi gereken bir yönü de bunun bir beraat karary olmady?y gerçe?i. Daha önceki tahliyeleri aklanma gibi sunma çabasyna ?ahit olmu?tuk. ?u andaki en yalyn gerçek, ady geçen ki?ilerle ilgili iddianamenin kabul edildi?i ve yargylama a?amasyna geçildi?idir. Yakalama kararynyn Yüksek Askeri ?ura´ya endeksli oldu?unu söylemek de do?ru de?il. Zira tutuklu olma ?arty aranmadan kovu?turma a?amasynda terfi edilemeyece?i kanunda açyk biçimde yazyyor. Zaten tutuklama fiilen gerçekle?medi?i halde terfi verilmemesi bu tezin do?rulu?unu gösteriyor. ( Zaman)
Y?te ´Balyoz´ kararynyn gerekçesi
Balyoz Plany davasy kapsamynda 101 sanyk hakkynda çykarylan yakalama kararyny kaldyran mahkeme heyeti, kararynda, Avrupa Ynsan Haklary Sözle?mesi´ne göre yakalama müzekkerelerine kar?y itiraz hakkynyn bulundu?unu hatyrlatarak, Sanyklar hakkynda yakalama müzekkeresi çykarylabilmesi için kaçak olmalary gerekir. Sanyklaryn bu duruma uymadyklary açykça görülmektedir ifadelerine yer verdi. Ystanbul 11. A?yr Ceza Mahkemesi tarafyndan yakalama emirlerinin kaldyrylmasyna ili?kin verilen kararda, eski 1. Ordu Komutany Orgeneral Çetin Do?an, eski Hava Kuvvetleri Komutany emekli Orgeneral Halil Ybrahim Fyrtyna ve eski Deniz Kuvvetleri Komutany emekli Oramiral Özden Örnek´in de aralarynda bulundu?u 102 sany?yn avukatlary tarafyndan verilen itiraz dilekçelerinden alyntylar yapyldy. Cumhuriyet savcysy Celal Kara´nyn da görü?üne yer verilen kararda, savcy Kara´nyn yakalama emirlerinin kaldyrylmasy yönündeki itirazlaryn reddine karar verilmesini istedi?i belirtildi. Kararda, yakalama müzekkeresinin çykarylmasyna dayanak te?kil eden Ceza Muhakemesi Kanunu´nun (CMK) 98´inci maddesinde, yakalama kararyna itiraz edilece?i konusunda bir düzenleme olmady?y ifade edildi. Kararda, yakalama müzekkeresi çykarylyrken gerekçe olarak, delil durumu, sanyklaryn üzerine atyly suçun vasyf ve mahiyeti, kuvvetli suç ?üphesinin varly?yny gösteren olgularyn bulunmasy, atyly suçun CMK´nyn 100´üncü maddesinde belirtilen katalog suçlaryndan olmasy ve belirtilen bu nedenlerle de adli kontrol hükümlerinin yetersiz kalaca?ynyn gösterildi?i kaydedildi.
Bu gerekçeler sanyklaryn savunmalarynyn alynmasyna yönelik de?il, tutuklanmalaryna yöneliktir ifadelerine yer verilen kararda, ?öyle denildi: Dolayysyyla hürriyeti ba?layycy bir sonuç do?urmasy nedeniyle ve Avrupa Ynsan Haklary Sözle?mesinin 5´inci maddesinin 4´üncü bendinde sany?yn yakalama ve tutuklamanyn kanuna uygunlu?unun denetimini sa?lamak için yargy yoluna ba?vurma hakkyny verdi?i açykça düzenlenmi?tir. Bilindi?i üzere, iç mevzuatta düzenleme olmady?y taktirde bu sözle?me hükümlerine bakylyp buna göre i?lem yapylmasy yasal bir zorunluluktur. Bu itibarla yakalama müzekkerelerine kar?y itiraz edilme imkany bulundu?u anla?ylmy?tyr.
YAKALAMA MÜZEKKERESY HUKUKA UYGUN DE?YL
Yakalama müzekkeresi çykarylmasyna ili?kin CMK´nyn ilgili maddelerine yer verilen kararda, bu olayda sanyklaryn bir kysmynyn ifadeleri alyndyktan sonra tutuklandy?y, daha sonra serbest byrakyldy?y, bir kysmynyn ise savcylyk tarafyndan ifadeleri alynyp serbest byrakyldy?y kaydedildi. Sanyklaryn kysmynyn ise talimatla ifadelerinin alyndy?y ve davanyn da tutuksuz olarak açyldy?y ifade edilen kararda, Ystanbul 10. A?yr Ceza Mahkemesi´nin CMK´nyn 98/3 maddesi gere?ince sanyklar hakkynda yakalama müzekkeresi çykarylmasyna karar verdi?i hatyrlatyldy. Bu maddede Kovu?turma evresinde kaçak sanyk hakkynda yakalama emri re´sen veya Cumhuriyet savcysynyn istemi üzerine hakim ve mahkeme tarafyndan düzenlenir denildi?i belirtilen kararda, ?unlar kaydedildi:
Bu durumda sanyklar hakkynda yakalama müzekkeresi çykarylabilmesi için kaçak olmalary gerekir. Sanyklaryn bu duruma uymadyklary açykça görülmektedir. Mahkemenin yapmasy gereken önce bir kysym sanyklara oldu?u gibi davetiye çykarmak, sanyklar gelmedi?i takdirde zorla getirme karary vermek, buna ra?men gelmedikleri veya bulunmadyklary takdirde haklarynda yakalama karary çykarmaktyr. Ytiraza konu verilen bu karar, bu durumda gyyabi tevkif müzekkeresi gibi de?erlendirilebilecek tutuklamaya yönelik bir yakalama müzekkeresidir. Eski Ceza Muhakemesi Usulü Kanunu´nda (CMUK) gyyabi tutuklama uygulamasy düzenlenmi?, ancak yeni Ceza Muhakemesi Kanunu´nda gyyabi tutuklama uygulamasy kaldyrylmy?tyr. Bu durumda kaldyrylmy? olan gyyabi tutuklamanyn yerine geçecek ?ekilde yakalama müzekkeresi hukuka uygun de?ildir.
USULY YANLI?LIK
Uygulamada, kendi mahkemeleri de dahil pek çok mahkemenin, Ystanbul 10. A?yr Ceza Mahkemesi´nin yapty?y gibi tutuklamak amacyyla yakalama müzekkereleri çykardy?y anlatylan kararda, yasalaryn yanly? veya eksik uygulanmasynyn, o i?lemin sürekli yapylmy? olmasynyn onu hukuka uygun hale getirmeyece?i dile getirildi. Kararda, (Uygulama bu ?ekilde) diyerek hakimler ve mahkemelere hukuksuz ve kanun dy?y i? yapma hakky do?urur ki, bu da kabul edilemez. Bu nedenlerle Ystanbul 10. A?yr Ceza Mahkemesi´nin sanyklar hakkynda çykarylan yakalama müzekkerelerini usulen çykarma imkanynyn bulunmady?y anla?yldy?yndan, i?in esasyna girmeden belirtilen usuli yanly?lyk nedeniyle hakkynda yakalama müzekkeresi olan sanyklaryn itirazlarynyn kabulüne ve yakalama müzekkerelerinin iadesi için Cumhuriyet Savcyly?yna yazy yazylmasyna hükmedildi?i vurgulandy. Emekli Albay Ahmet ?entürk hakkynda çykarylan yakalama müzekkeresinin tutuklamaya dönü?tü?ü ifade edilen kararda, bu sanyk hakkynda tutuklama kararyna itiraz olmady?y göz önüne alynarak, bu konuda bir karar verilmesine yer olmady?yna karar verilmesi gerekti?i yönünde vicdani kanaat ve sonucuna varyldy?y anlatyldy.
HAKYM ÖZÇELYK´YN KAR?I OYU
Karara muhalif kalan hakim Metin Özçelik, 4 sayfadan olu?an kar?y oy kullanmasyna ili?kin gerekçesinde, Avrupa Ynsan Haklary Sözle?mesi´nin özgürlük ve güvenlik hakky ba?lykly 5´inci maddesinin 4´üncü bendine yer verdi. Bu maddede ki?iler hakkynda çykarylan yakalama kararyndan söz edilmeyip, ki?ilerin fiilen yakalanmy? olmalary halinde özgürlüklerinin kysytlanmasyna itirazyn mümkün oldu?unun düzenlendi?ini belirten Özçelik, itiraza konu olayda haklarynda yakalama karary infaz edilmeyen 101 sany?yn özgürlü?ünün kysytlanmasy ya da özgürlüklerinden yoksun byrakylmalaryndan söz edilemeyece?ini kaydetti. Sanyklar hakkynda çykarylan yakalama kararlaryna bu a?amada itiraz yolunun kapaly oldu?unu ifade eden Özçelik, öncelikle usul yönünden tüm sanyk vekillerinin yakalama kararlarynyn kaldyrylmasy yönündeki taleplerinin reddine karar verilmesi gerekti?ini dile getirdi. Sanyklar hakkynda yakalama karary çykarylmasynyn ardyndan 15 gün geçti?ini ifade eden Özçelik, Buna ra?men kendi istekleriyle adli mercilere gelmedikleri gibi sanyklar hakkynda yakalama kararlaryny infaz etmekte görevli ilgililerce de yakalama kararynyn gere?inin yapylmady?y bilinmektedir. Dolayysyyla tüm hususlar göz önüne alyndy?ynda, sanyklaryn kaçma tehlikesinin bulundu?u ve adli kontrol hükümlerinin yetersiz kalaca?y anla?ylmaktadyr ifadelerini kullandy.
AHMET FEYYAZ Ö?ÜTÇÜ´NÜN DY?ER YTYRAZI
Mahkeme heyeti, yakalama emirlerine yönelik itirazlaryn kabulüne ili?kin verdi?i kararda ayryca, emekli Koramiral Ahmet Feyyaz Ö?ütçü, Abdullah Zafer Arysoy, Ertu?rul Uçar ve Levent Görgeç´in avukatlarynyn soru?turma a?amasynda görev alan hakimlerin kovu?turma a?amasynda yargylamaya katylamayacaklaryna ili?kin itirazlaryny da de?erlendirdi. Buna göre mahkeme heyeti, CMK´nyn ilgili maddelerine de?inerek, uygulamada nöbete katylan hakimlerin, daha sonra dava kendi mahkemesine geldi?inde davaya bugüne kadar bakmaya devam etti?i ve bu konuda Yargytay tarafyndan da aksi yönde bir karar verilmedi?ini belirtti. Mahkeme heyeti, tutuklamayy yapan hakimin veya soru?turmaya katylan hakimin duru?maya katylmasyna ve tensip yapmasyna engel bir durumun bulunmady?yny ifade ederek, bu sanyklaryn talebini oy birli?iyle reddetti. ( Zaman)
(07 A?ustos 2010, 19:50)
HABERLE İLGİLİ ŞİKAYET, DÜZELTME GİBİ TALEPLERİNİZİ İLETMEK İÇİN TIKLAYIN
HABERLE BAĞLANTILI OLABİLECEK LİNKLER: